Ścianka szczelna to konstrukcja oporowa składająca się z brusów (grodzic) wbitych w grunt, ściśle do siebie przylegających i łączonych na zamki. Brusy wykonywane są obecnie najczęściej ze stali rzadziej z żelbetu, a w przeszłości wykonywano je również z drewna. Do grupy tej zaliczano kiedyś ścianki betonowe wykonywane z rzędu pali. Obecnie ścianki szczelne wykonane z grupy pali nazywamy palisadami. Więcej na temat palisad w zakładce Palisady.
Kiedy stosuje się ścianki szczelne?
Ścianki szczelne stosuje się przede wszystkim jako tymczasowe lub stałe zabezpieczenie wykopów, nabrzeży, komór technologicznych, przejść podziemnych i obiektów wykonywanych w sąsiedztwie wody gruntowej. Ich przewagą jest możliwość szybkiego wykonania ciągłej przegrody, która jednocześnie przenosi parcie gruntu i ogranicza dopływ wody do wykopu. W praktyce projektowej rozwiązanie dobiera się tam, gdzie ważna jest szczelność, ograniczenie przemieszczeń oraz możliwość późniejszego odzyskania elementów stalowych.
Rodzaje grodzic i technologia wykonania
Najczęściej wykorzystywane są stalowe grodzice walcowane na gorąco lub formowane na zimno. Profile dobiera się pod względem nośności, szczelności zamków, długości elementów oraz sposobu pogrążania. Grodzice mogą być wbijane, wciskane statycznie albo pogrążane wibracyjnie. W terenie zurbanizowanym szczególne znaczenie ma dobór technologii o ograniczonym poziomie drgań, ponieważ prace prowadzone blisko istniejących budynków mogą wpływać na ich stan techniczny.
Najważniejsze kryteria projektowe
Projekt ścianki szczelnej obejmuje analizę parcia gruntu i wody, sprawdzenie stateczności dna wykopu, dobór długości zakotwienia oraz ocenę przemieszczeń poziomych. Przy głębszych wykopach konieczne jest stosowanie rozpór, kotew gruntowych lub oczepów spinających. W gruntach nawodnionych trzeba dodatkowo analizować filtrację, możliwość przebicia hydraulicznego i potrzebę doszczelnienia zamków.
Zalety i ograniczenia
Do najważniejszych zalet należą szybkość montażu, powtarzalność elementów, możliwość odzysku grodzic oraz dobra szczelność w porównaniu z wieloma innymi obudowami wykopów. Ograniczeniem może być hałas, drgania, trudność pogrążania w gruntach bardzo zagęszczonych lub kamienistych oraz ryzyko kolizji z przeszkodami podziemnymi. Dlatego przed wyborem technologii warto wykonać rozpoznanie geotechniczne i przeanalizować sąsiednią zabudowę.